ఎక్కువసేపు నిలబడటం లేదా కూర్చోవడం వల్ల సిరల వాపు వస్తుందా?

సుదీర్ఘకాలం పాటు కదలకుండా కూర్చోవడం లేదా నిలబడటం అనేది వెరికోస్ వెయిన్స్ కి ఒక ప్రధాన ప్రమాద కారణం (risk factor). ఈ సమస్య వెనుక ఉన్న శాస్త్రీయ కారణాన్ని అర్థం చేసుకోవడం ద్వారా, పరిస్థితి మరింత తీవ్రం కాకముందే తగిన నివారణ చర్యలను చేపట్టడానికి అవకాశం ఉంటుంది.

మానవ శరీరంలో కాళ్ళలోని సిరలు (veins) రక్తాన్ని తిరిగి గుండెకు చేరవేయడంలో అత్యంత కీలకమైన పాత్రను పోషిస్తాయి. గురుత్వాకర్షణ శక్తికి వ్యతిరేకంగా రక్తాన్ని పైకి పంపడానికి, ఈ సిరలు తమలో ఉండే ఏకదిశా కవాటాలు (one-way valves) మరియు కండరాల సంకోచ వ్యాకోచాల (pumping action)పై ఆధారపడతాయి.

అయితే, ఎక్కువ సేపు కూర్చోవడం లేదా నిలబడటం చేసినప్పుడు, పిక్క కండరాల కదలికలు లోపిస్తాయి. దీనివల్ల రక్తం కాళ్ళ కింది భాగంలో నిలిచిపోయి, సిరలలో అంతర్గత ఒత్తిడి క్రమంగా పెరుగుతుంది. కాలక్రమేణా, ఈ అధిక ఒత్తిడి సిరల గోడలను బలహీనపరిచి, కవాటాలను దెబ్బతీస్తుంది. దీనివల్ల సిరలు ఉబ్బి 'వెరికోస్ వెయిన్స్ ' (Varicose Veins) సమస్యకు దారితీస్తాయి.

అందువల్లనే, ఎక్కువ సమయం కదలకుండా కూర్చుని పనిచేసే ఉద్యోగులలో మరియు నిరంతరం నిలబడవలసి వచ్చే వృత్తులలో ఉండేవారిలో ఈ వెరికోస్ వెయిన్స్ సమస్య అధికంగా కనిపిస్తుంది. ఈ పరిస్థితిని సకాలంలో గుర్తించి చికిత్స తీసుకోకపోతే, అది తీవ్రమైన వాపు, చర్మం రంగు మారడం లేదా సిరల పుండ్లు (venous ulcers) వంటి ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలకు దారితీసే ప్రమాదం ఉంది.

కారణాలు మరియు అపోహలు

వెరికోస్ వెయిన్స్ సమస్య కేవలం వృద్ధాప్యంలో ఉన్నవారికి లేదా వంశపారంపర్య కారణాల వల్ల మాత్రమే వస్తుందనేది ఒక సాధారణ అపోహ. ఈ వ్యాధి అభివృద్ధిలో జన్యుపరమైన అంశాలు ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించినప్పటికీ, జీవనశైలి కూడా అంతే కీలకమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుంది. ప్రస్తుతం కంప్యూటర్ల ముందు లేదా కార్యాలయాల్లో ఎక్కువసేపు కూర్చొని పనిచేసే 20 నుండి 30 సంవత్సరాల వయస్సు గల యువతలో కూడా ఈ సమస్య కనిపించే అవకాశాలు గణనీయంగా పెరుగుతున్నాయి.
అలాగే, ఎక్కువసేపు కదలకుండా కూర్చోవడం వల్ల కలిగే ప్రతికూల ప్రభావాలను కేవలం వ్యాయామం ద్వారా పూర్తిగా నివారించవచ్చని భావించడం కూడా ఒక అపోహే. క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేయడం కొంతమేర ప్రయోజనకరమైనప్పటికీ, రోజులో అధిక భాగం ఒకే స్థానంలో కూర్చోవడం వల్ల ఏర్పడే ఆరోగ్యపరమైన ప్రమాదాలను అది పూర్తిగా తొలగించలేదు.
అందువల్ల, కాళ్లలో బరువుగా అనిపించడం, నొప్పి, వాపు లేదా అసౌకర్యం వంటి ప్రారంభ లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయరాదు. వీటిని నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల ‘డీప్ వీన్ థ్రాంబోసిస్’ (DVT – సిరల్లో రక్తం గడ్డకట్టడం) లేదా చర్మంపై పుండ్లు (Ulcers) వంటి తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తే ప్రమాదం ఉంది.

వెరికోస్ వెయిన్స్ నివారణకు అనుసరించాల్సిన జాగ్రత్తలు

మీ వృత్తి స్వభావం కారణంగా ఎక్కువ సమయం కూర్చోవడం లేదా నిలబడటం తప్పనిసరి అయినప్పటికీ, కొన్ని సాధారణ జాగ్రత్తలు పాటించడం ద్వారా వెరికోస్ వెయిన్స్ సమస్యను గణనీయంగా తగ్గించవచ్చు.

చిన్న విరామాలు తీసుకోవడం:

ప్రతి 30 నుండి 60 నిమిషాలకు ఒకసారి కొద్దిసేపు నడవడం, శరీరాన్ని స్ట్రెచింగ్ లేదా పిక్కల కండరాలకు సంబంధించిన వ్యాయామాలు చేయడం ద్వారా రక్త ప్రసరణను మెరుగుపరచవచ్చు.

కాళ్లను ఎత్తుగా ఉంచడం:

విశ్రాంతి తీసుకునే సమయంలో కాళ్లను గుండె స్థాయి కంటే కొద్దిగా ఎత్తులో ఉంచడం వల్ల సిరలలో రక్త ప్రవాహం సులభంగా సాగి ఒత్తిడి తగ్గుతుంది.

కాళ్లపై కాళ్లు వేసుకుని కూర్చోకుండా ఉండటం:

ఎక్కువసేపు కాళ్లు ముడుచుకుని లేదా కాళ్లపై కాళ్లు వేసుకుని కూర్చోవడం వల్ల సిరలపై అదనపు ఒత్తిడి ఏర్పడుతుంది. కాబట్టి ఈ అలవాటును వీలైనంత వరకు నివారించాలి.

వైద్య నిపుణులను ఎప్పుడు సంప్రదించాలి?

కాళ్ళలో నిరంతర వాపు, తీవ్రమైన నొప్పి, దురద, చర్మం రంగు మారడం లేదా నల్లబడటం వంటి లక్షణాలు కనిపించినట్లయితే, వెంటనే వైద్య నిపుణులను సంప్రదించడం అత్యంత అవసరం. ఇటువంటి లక్షణాలు వెరికోస్ వెయిన్స్ సమస్య తీవ్రతరమవుతోందని సూచించే ముఖ్యమైన హెచ్చరిక సంకేతాలుగా పరిగణించబడతాయి.

ఇలాంటి పరిస్థితులలో, వాస్కులర్ సర్జన్ రోగి పరిస్థితిని సమగ్రంగా అంచనా వేయడానికి మరియు వ్యాధి తీవ్రతను ఖచ్చితంగా నిర్ధారించడానికి కలర్ డాప్లర్ స్కాన్ (color Doppler scan ) నిర్వహిస్తారు. అనంతరం, రోగి ఆరోగ్య పరిస్థితి మరియు వ్యాధి దశను బట్టి తగిన చికిత్సా విధానాన్ని సూచిస్తారు.

ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న ఆధునిక చికిత్సా పద్ధతులు:
• లేజర్ థెరపీ (Laser Therapy)
• రేడియోఫ్రీక్వెన్సీ అబ్లేషన్ (Radiofrequency Ablation)
• ఫోమ్ స్క్లెరోథెరపీ (Foam Sclerotherapy)

ఈ ఆధునిక చికిత్సా విధానాలు కోతలు, కుట్లు అవసరం లేకుండా (Minimally Invasive) నిర్వహించబడతాయి. వీటి ద్వారా రోగులకు సమర్థవంతమైన ఉపశమనం లభించడమే కాకుండా, చికిత్స తరువాత త్వరగా కోలుకునే అవకాశం కూడా ఉంటుంది. సరైన సమయంలో వైద్య సలహా తీసుకోవడం ద్వారా సమస్య మరింత తీవ్రమవకుండా నివారించవచ్చు.

అవిస్ వాస్కులర్ సెంటర్'లో ప్రముఖ వాస్కులర్ నిపుణులు డాక్టర్ రాజా వి. కొప్పాల గారు మరియు వారి నిపుణుల బృందం, వెరికోస్ వెయిన్స్‌కు అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలకు అనుగుణమైన అధునాతన చికిత్సలను అందిస్తున్నారు. కోతలు, కుట్లు అవసరం లేకుండా (Minimally Invasive) నిర్వహించే ఈ చికిత్సా విధానాలు రోగులకు సమర్థవంతమైన ఫలితాలతో పాటు త్వరగా కోలుకునే అవకాశాన్ని కల్పిస్తాయి.

మీ వృత్తిపరమైన బాధ్యతలు మీ ఆరోగ్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపకుండా ఉండేందుకు, వెరికోస్ వెయిన్స్‌కు సంబంధించిన లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకుండా సకాలంలో వైద్య నిపుణులను సంప్రదించండి. ఈరోజే మీ అపాయింట్‌మెంట్‌ను బుక్ చేసుకుని, మీ కాళ్ల ఆరోగ్య సంరక్షణ దిశగా ఒక సురక్షితమైన మరియు బాధ్యతాయుతమైన అడుగు వేయండి.